مراد على شمس

578

با علامه در الميزان ( فارسى )

س 563 - حيات مورد پسند فطرت چه نوع حياتى است ؟ ج - حيات مورد پسند فطرت اين است كه همهء افراد به‌طور معتدل و در پرتو علم نافع و عمل صالح از زندگى برخوردار شوند ، اين در مقايسه زندگى پاك و طيّب با فردفرد جامعه است ؛ و امّا در مقايسه با مجتمع ، عبارت است از بهره‌مندى عمومى از نعمت‌هاى زندگى طيّب زمينى ، به اين معنا كه دست‌آورد هرفردى مختص به خود او باشد البته دست‌آورد در مجتمعى كه اجزاءش متلائم و نزديك به هم باشند فاصله طبقاتى و تضادّ و تناقضى در بينشان نباشد . « 1 » * حيوانات س 564 - آيا مىتوان براى حيوانات نيز مثل انسان ، شعور و آراء و عقايدى قايل شد ؟ ج - تفكر عميق در اطوار زندگى حيواناتى كه ما در بسيارى از شئون حياتى خود با آنها سروكار داريم ، و در نظر گرفتن حالات مختلف نوع ، نوع حيوانات در مسير زندگى ما را واقف مىسازد كه حيوانات هم مانند انسان داراى آراء و عقايد فردى و اجتماعى هستند ، و حركات و سكناتى كه در راه بقاء و جلوگيرى از نابود شدن از خود نشان مىدهند همه بر مبناى آن عقايد است مانند انسان . و نيز وقتى انسان از ظلم و فقر به امثال آن احساس كراهت مىنمايد حكم

--> ( 1 ) . الميزان ؛ ج 10 ، ص 211 .